Nanawagan ang Alyansa Tigil Mina (ATM) sa pamahalaan na repasuhin ang mga kontrata sa pagmimina na pinasok ng bilyonaryong si Joseph Sy at isaalang-alang ang posibilidad na kanselahin ang mga ito, kaugnay ng kinukwestyong pagiging Pilipino ni Sy.
Ayon kay Jaybee Garganera, National Coordinator ng ATM, nalalagay sa alanganin ang bisa ng mga Mineral Production Sharing Agreements (MPSAs) ng Global Ferronickel Holdings Inc. (FNI) at mga subsidiary nito, dahil lumalabas na nilabag ni Sy ang mga batas ng Pilipinas habang siya ang Chair ng kumpanya.
“Dapat ding isaalang-alang ng Department of Environment and Natural Resources (DENR) ang mga reklamong patuloy na violative mining practices ng mga kumpanya ni Sy sa Surigao at Palawan, gayundin ang panawagan ng mga lokal na komunidad na itigil ang mapanirang operasyon. Kung mapatunayang lumalabag ang mga ito sa batas at regulasyong pangkalikasan, nararapat lamang na kanselahin ang mga kontrata,” dagdag ni Garganera.
Binigyang-diin din niya na ang maling pagpapakilala ni Sy bilang Pilipino ay nagpapakita ng kwestyonableng asal ng isang lider sa industriya ng pagmimina. Aniya, nakakapagduda rin kung gaano kalaganap ang paggamit ng dummy corporations sa sektor at nakakasira ito sa kredibilidad ng “responsible mining” na ipinagmamalaki ng Chamber of Mines of the Philippines (COMP).
Nanawagan din si Garganera sa Extractives Industry Transparency Initiative of the Philippines (EITI-PH) na pinamumunuan ng Department of Finance (DOF) at DENR na palakasin ang kanilang monitoring function sa pamamagitan ng mas malawak at mas malalim na pag-aaral hinggil sa Beneficial Ownership ng mga kumpanyang nasa mining at extractive industries.
“Kung kaso lang ni Sy ang nakikita natin, baka tip of the iceberg pa lang ito. Nanganganib ang ating pambansang seguridad kung mga dayuhan at banyagang korporasyon ang totoong nagmamay-ari ng ating yamang likas—isang bagay na tahasang ipinagbabawal ng 1987 Constitution,” ani Garganera.
Batay sa website ng FNI, kabilang sa mga subsidiary nito ang Platinum Group Metals Corporation (PGMC), Surigao Integrated Resources Corporation, PGMC-CNEP Shipping Services Corp., at PGMC International Limited. Sa ilalim ng PGMC, pinatatakbo ng FNI ang Cagdianao Mine sa Surigao at Ipilan Nickel Mine sa Palawan. Matagal nang inirereklamo ng mga lokal na komunidad at environmental groups ang umano’y paglabag ng mga kumpanyang ito sa batas at ang pagkasira ng kalikasan.
Matatandaang naaresto si Sy noong Agosto 21 sa Ninoy Aquino International Airport (NAIA) matapos gumamit ng Philippine passport at iba pang lokal na ID cards kahit umano’y siya ay isang Chinese citizen.
Ayon kay Bureau of Immigration (BI) Commissioner Joel Anthony Viado, matagal nang iniimbestigahan si Sy batay sa intelligence reports na nagsasabing iligal na nakuha nito ang kanyang mga citizenship documents. Lumabas sa BI Certification na ang fingerprints ni Sy sa kanyang Philippine passport at ang fingerprints ng isang Chen Zhong Zhen sa Alien Certificate of Registration Identity Card ay iisa.
Dagdag ni Garganera, may malalim na implikasyon ang maling pagpapakilalang ito ni Sy sa pamamahala ng yamang likas ng bansa. Aniya, posibleng may kaugnayan pa ito sa panghihimasok ng China at pang-aabuso sa sektor ng pagmimina sa Pilipinas.
